Pudderalarm i metropolen

Nett da eg trudde vinteren hadde sleppt taket baade i gamlelandet og Spania hoppa temperaturen nedover att og Barcelona kunne arrangert vinter OL. Har droymt om silkefore og norske fjell ei tid, men om nokon sender skia mine blir eg gjerne verande her:)

La Rambla har sin sjarme- ogsaa i full vinterdrakt. Takk Ulvang og Devold igjen for aa gjera sitt for aa halda meg varm i middelhavsbyen i mars- i gaar hadde dei gjort gode pengar paa aa etablera eit lite utsal i turistruta mellom hovudgatene og La Sangrada Familia. Fascinerande aa sjaa store og smaa saa glade og oppspelte paa grunn av litt uventa kald nedbor. Fotograferande menneske over alt. Blir nesten rort!

Que frio! Hace sol! Spanjolane er minst like opptekne av veret som nordmenn har eg erfart etter godt over to maanader her. Faa ting er lettare aa snakka om og aa samanlikna ver og foreforhold faar alltid praten i gang.

Blei du glad no?

Eg veit ikkje kva du ser når du ser på denne figuren. Men eg vart glad og lukkeleg og ville berre sjå og sjå og klappa litt på dette dyret. Thomas Schütte er opphavsmann og Hund II og eg vart vener på Museo Nacional Centro de Arte Reina Sofia i Madrid.

På dette kjempemuseet blir eg raskt minna om at min kulturelle kapital er nokså låg. Den allvitande audioguiden hjelper meg litt, men gjer meg også flau over manglande kunnskap om Dali, Miro og Picasso og alle dei andre. Den kontemporære utstillinga til Schütte derimot, får humøret tilbake. Eg meiner ikkje at kunst må vera morosam, men hundekunstverka hans er både søte og beroligande i ei elles for meg anstrengt kunstverd.

Men slapp av, eg fekk sett både Guernica av Picasso og mange av dei andre kjende verka som er strengt verna av nedstøva museumsvakter med karisma som eksamensvakter (uups, her fornærma eg vel ein heil generasjon). Dei står klare til å legga meg i bakken dersom eg skulle finna på å montera ned og stikka av med nokon av kunstverka.

 

  

Medan publikumskøen vaks framfor Guernica fekk eg ha mine hundefigurar for meg sjølv. Ei vakker oppleving når kunstkrampa held på å ta meg og gnagsårnivået tilseier påske med nye skisko...

Der oliven gror

Sevilla var fantastisk, men frisk luft har aldri skada. Før eg sette meg på den skandaløst billege og effektive nattbussen Sevilla-Madrid, ca 500 kilometer unnagjort på 6 timar og 19,5 Euro, var det tid for landsbygd.

Me tok bussen ut av byn, til pittoreske Constantina, største "byen" i Sierra Norte naturpark. Her er det milevis med stiar og traktorvegar å utforska og "hacer senderismo" i. Landskapet er prega av masse oliventre nær gardane, kastanje- og eikeaktig tre.

Me nådde heldigvis siste buss tilbake til storbyen med god margin og rakk å bli passeleg kjent med den lokale puben.

Sevilla es differente

 

Turistnæringa her i landet bruker ofte Spain is different som slagord.  Eg tykkjer det passar for Sevilla. Trives svært godt som turist i byen, mange historiske bygg å besøkja, ei oppdatert handlegate og god mat på restaurantar og pubar i område som Santa Cruiz. Fleire større parkområde gjera at byen også har sine grøne lunger. Men i går var dei avstengt grunna forventa torever og store nedbørsmengder. Dei kom også- men berre eit par timar seint på kveld. I dag er veret fint att. 

 

Tyrefektararenaen er ein av byens hovudattraksjonar. Deltok på guida tur der som inkluderer tyrefektarmuseet. Temmeleg spesielt. Her har dei til og med stilt ut utstoppa hovud av mora til oksen som drap ein kjent tyrefektar!

 

På ei lita churros-sjappe fekk me også kort briefing i korleis ein lagar ekte churros. Deig kokt i masse olje servert med varm sjokolade er ofte brukt som frukost her. Aller best fersk og må nytast i små mengder... 

Hasta luego, Cadiz

 

Litt trist reisa, spesielt dei siste vekene har vore framgangsrike språkmessig. Men har mottatt diplom, feira med tapas og drinkar og har med heva hovud reist til Sevilla, som eg trur er ein av mine yndlingsbyar. No gler eg meg til sjå Tom Cruise og Cameron Diaz i filmen Knight And Day som truleg kjem til sommaren. Det er ikkje første gong Cadiz er brukt som kulisse for Hollywoodfilm. Faktisk er den velkjende "Veldreidd og bikinikledd Halle Berry kjem opp av vatnet etter dukkert"-scena i Die Another Day spelt inn på stranda der eg har pugga uregelrette verb:)

  

Ei lita oppsummering over byen eg har budd i 8 veker:

Pluss: 

-Strendene, trass i at vinteren har vore hard og for Costa del Luz

-Stort sett god mat, bortsett frå at gaditanarane har ein hang til å frityrsteika ihel fisk og skaldyr til ei kvar tid. 

-Palmer og sitron/appelsintre er alltid moro

-Mange eigna fotomotiv

-Spansk tv. Mykje spanande. Spesielt Espana Directo: rapporterer direkte fraa flaumomraade, kjedekollisjonar etter snofall og intervjuar arbeidsledige i okkuperte hus. Røffare utgave av Norge Rundt- kvar dag. 

-Masse trivelege folk

Litt mindre moro: 

-eltiempo.es: vermeldinga var stort sett alltid depressiv. Ironisk nok har La lluvia (regnet) vore ein radiostorhit:)

-Trange gater er sjarmerande, men klaustrofobiske til tidar. Kjensla av å bu på ei øy er stor i byen som ikkje kan ekspandera på grunn av at han ligg på ein smal halvøy. Mange er arbeidslause og tragisk økonomi gjer at byen ber preg av forfall. Utan vedlikehald vert flotte, historiske bygg berre triste.

-Husa i sør er utan oppvarmingsmoglegheiter.Kjem garantert ikkje til å sakna at det er kaldare inne enn ute når det er 10 grader og mindre ute...

Taxi eller hasj?

- Det er sjølvsagt dårlege strøk her også, men me viser dykk berre overklasse og middelklassestrøka, smiler vår guide for dagen medan bilen me sit i køyrer forbi ein stor plakat av kongen.

Søndag vart det tur ut av Europa. Ironisk nok drog eg til Tanger, den turistifiserte byen heilt nord i Marokko med Devold-ull inst på kroppen, regnjakke og posar i skoa. Til og med hua var med ombord på den gigantiske katamaranen til selskapet Frs, som gjer big business av turistar som meg: som berre mååå sjå litt Afrika før dei reiser heimatt. Masse regn og kald vind dominerer også kontinetet i sør for tida.

-Tanger er ein open og inkluderande by, veldig internasjonalt miljø, held guiden vår fram medan me manøvrerer oss mellom krydderseljande kvinner og levande høns på markedet. På eit gatehjørne kan ein mann tilby taxi. Då me ikkje er interesserte, lurer han i staden på om me vil kjøpa hasj. Truleg kan det meste kjøpast for pengar i denne byen. Og eg måtte visa passet heile fem gonger i reiseprosessen. Men prisen på turen var det ingenting å seia på. 55 euro, ein pakketur m guide og tur/retur-billett var merkeleg nok billegare enn å berre kjøpa tur/retur-billett. Ikkje ille pris og det skulle visa seg at maten me fekk servert på ein restaurant var utruleg smakfull: kylling med grønsaker og kanel (!), kjempegodt brød til, kebabspyd og coscos med gryte av kylling og grønsaker. Dessert var myntete og svært søt kake. Verd heile turen!

Men ein må vita kva ein går til. Kjøpepresset er stort og sjølv om guiden forsikrar at du ikkje må kjøpa noko i butikkane me er innom på ruta, opplevde mi gruppe at det vart temmeleg amper stemning mellom guide og butikkeigar då ingen av oss ville kjøpa krydder, trass i at han kunne hosta opp frasar både på tysk og nordisk. Så rekn med at turen bli langt dyrare enn 55 euro dersom du ikkje skal gjera butikkeigarar grinete. Ein får fort kjensla av å vera europearen som er stinn i gryn.

-Eg har ikkje noko imot at du gir meg litt pengar, seier guiden avslutningsvis før han skyssar oss inn på superekspressbåten att. Kanskje eg lir av framanfrykt utan å ønska det? Men eg må innrømma at eg var letta når siste passkontoll var unnagjort og folk rundt meg snakka spansk igjen. Kjente meg som dum, overpriviligert turist. Og at alt rundt meg er annleis etter ein 45 minutts båttur over havet.

Hable con ella

Pedro Almodovar sin film Hable Con Ella frå 2002 fekk den norske oversetjinga "Snakk til henne". Noko som er ganske annleis enn tydiga på originalspråket "snakk med henne". Eg har lyst å bli snakka med. Eg har lyst å delta i ein ordentleg samtale. Nikka, seia "vale, pues, no me digas og ojala" på dei rette plassane. Men når eg ikkje kan språket godt nok blir eg snakka til. Ikkje med. Og svarer med einstavingsord eller "eg forstår ikkje".

I første etasje i leiligheita vår bur det ei krokete señora på om lag 100 år. I etasjen over bur det ei på omlag 80. Det er mogleg desse er i slekt. Når eg skulle ta heisen til leiligheita i går sto desse, og ei tredje, noko yngre dame og gjorde det nordmenn vil kalla krangla i døropninga til den eldste. Spanjolar derimot vil truleg omtala dette som daglegdags nabosamtale. Brått var eg på feil plass til feil tid.

80-åringen greip meg i skuldra i det eg gjekk forbi og lirte ut av seg ein monolog på om lag to minutt. Så tok ho pause, kika på dei andre og heldt fram etter eg hadde hosta fram "eg veit ikkje". Eg oppfatta berre 25 personar, ringa politiet og noko med heisen. Då eg endeleg kom meg derifrå kom eg på at det ho truleg prøvde uttrykka frustrasjon over, kan ha vore at ho tykte det var altfor mykje støy i huset i helga.  Eg forstår ho godt. Men kunne ikkje delta i hylekoret.

Er litt språkleg forvirra for tida. Høyrer dansk, svensk, tysk og engelsk dagleg i tillegg til spansken eg liksom skal læra. Eg samlar på ord og bøyingar, men dei berre svirra rundt sjølv om eg desperat håpar dei legg seg i høveleg rekkefølge og dannar ein meiningsfull setning. På spansk.
Det mest fornuftige eg klarte å hosta fram på galleribesøk hjå ein kunstnar denne veka var: det er vanskeleg å snakka om kunst. Trur kunstnaren var einig:)

Eg har lyst å snakka, men dei rette orda og preposisjonane dukkar opp akkurat for seint. Prosessen "finn rett verb, finn ut om du snakkar i notid, fortidsforma indefinido eller imperfecto eller kanskje futurum og bestem deg for om det er eg, du eller kanskje dei som utfører verbhandlinga" tek altfor lang tid. Når temaet har skifta og samtalen ikkje lenger handlar om dagens middag, men arbeidsløysa i spania har eg endeleg funne ut korleis eg skal seia at nordmenn et mykje poteter.

Uansett. Har lært litt. Her er mine spanske favorittord nett no:
1. I olympisk ånd: Salto de esqui- skihopping
2. Pastor Aleman- Schäferhund
3. Maremoto- tsunami
4. Terremoto-jordskjelv
5. Macedonia- nektarin
6. Caca- bæsj
7. Zorro-rev
8. Los Paises Bajos (landa nedafor)- Nederland

Og to logiske når ein veit at para er ein preposisjon som til dømes kan bety for og til: paraguas (alltid i fleirtal) -paraply og parasol- parasoll.

Humor er det også at dei refleksive verba "å gifta seg"- casarse og "å bli lei av" cansarse, er temmeleg like. Interessant er det også at "å vera gift" er estar casado/a. Estar viser til midlertidig (sinns)tilstand på lik linje som å vere fornøgd, vere lei seg etc. Altså er å vera gift på spansk slett ikkje så evigvarande tilstand som den katolske kyrkja likar å meine.